Zamknij komunikat

Kruger&Matz KM1080
Do góry Skomentuj

.NET Framework - co to jest i po co tyle wersji?

.NET Framework - co to jest i po co tyle wersji?

Autor: Mateusz Miciński Opublikowano: 28 grudnia 2008 Odsłon: 112 420

Microsoft jako światowy gigant produkujący oprogramowanie, zasypuje rynek wieloma produktami, nowymi wersjami, aktualizacjami, dodatkami serwisowymi oraz bibliotekami. Dla użytkowników jest to nie lada wyzwanie w ogarnięciu wszystkich wersji, zmian i numerków. Jednym takim produktem jest platforma Microsoft .NET Framework. Historia bibliotek .NET nie jest tak odległa, jak na przykład systemów Windows, aczkolwiek przez blisko sześć lat na rynku pojawiło się kilkanaście wersji - kolejnych edycji, service packów oraz kompilacji na różne środowiska.

Czym zatem jest .NET Framework?

Określany potocznie .NET (z ang. dot NET) to programistyczna platforma, za pośrednictwem której tworzone są aplikacje pod systemy z rodziny Windows. Framework udostępnia środowisko uruchomieniowe oraz biblioteki klas, które dostarczają zbiór narzędzi i funkcji przyszłym programom. Co to dokładnie oznacza? Wyobraźmy sobie, że w domowym zaciszu pracujemy nad aplikacją, której zadaniem będzie przykładowo wyświetlanie prognozy pogody. Wykorzystujemy pakiet Microsoft Visual Studio, w którym to będzie programować w jednym z obsługiwanych języków: C++, C#, J#, Visual Basic .NET. Tworzona aplikacja odwoływać się będzie do systemowych funkcji, przykładowo do zasobnika systemowego (w którym to będzie pokazywana temperatura) i protokołu TCP/IP (za pośrednictwem którego będą pobierane dane z Internetu). Tworzymy program, kompilujemy w środowisku Visual Studio i uruchamiamy. Wszystko ładnie działa. Dlaczego? Ponieważ zarówno środowisko programistyczne, jak i stworzony przez nas program, wykorzystują do współpracy z systemem operacyjnym platformy .NET Framework.

Można zatem domniemywać, że jeżeli utworzoną aplikację przeniesiemy na inny komputer (bez zainstalowanego .NET) nie zostanie ona uruchomiona. Wówczas przyszły odbiorca programu zmuszony będzie na doinstalowanie pakietu .NET Framework. Dlaczego zatem program działa na naszym komputerze? Odpowiedź jest prosta, środowisko Visual Studio podczas swojej instalacji dodaje do systemu najnowsze wersje platform .NET, które są niezbędne przy tworzeniu oprogramowania, choćby dlatego, iż zawierają kompilatory wcześniej wymienionych języków programowania.

Struktura platformy .NET Framework

Pakiety .NET składają się z kilku głównych elementów. Za pomocą poniższej listy postaraliśmy się zobrazować wewnętrzną strukturę .NET:

  • biblioteki klas:
    • ASP.NET
    • usługi Web Services
    • Web Forms (interfejs aplikacji internetowych)
    • Windows Form (interfejs aplikacji Windows)
    • XML
    • Networking
    • ADO.NET (dostęp do danych)
    • klasy bazowe
  • wspólne środowisko uruchomieniowe (CLR)
  • Visual Studio .NET:
    • Visual Basic .NET
    • C++
    • C#
    • J#

Czy .NET Framework jest niezbędny?

Owszem tak. Chyba, że całkowicie zrezygnujemy z oprogramowania wymagającego obecności .NET. Większość najnowszych produktów Microsoftu, a także firm trzecich, tworzonych jest w oparciu o platformę .NET, żeby zatem nie doszło do problemów z kompatybilnością, system Windows Vista posiada domyślnie zainstalowane podstawowe jej składniki. Oczywiście wraz z rozwojem języków programowania, możliwości sprzętowych oraz systemowych, powstają coraz to nowsze wersje bibliotek .NET Framework, których to instalacja niekiedy jest konieczna.

W poprzedniej części artykuły tłumaczyliśmy czym dokładniej jest .NET Framework, natomiast w tej części przedstawiliśmy konieczność jej posiadania w komputerze. Dla większości użytkowników - posiadaczy systemu Windows, wiedza o możliwościach .NET jest zbędna, ponieważ większość programów, które wymagają obecności platformy, samoczynnie ją zainstalują czy też wcześniej pobiorą z Internetu. Jednakże dla programistów, korzystających z środowiska Visual Studio, biblioteki .NET Framework to nieocenione udogodnienie. Wyobraźmy sobie, że jesteśmy osobą piszącą program, który wymaga ingerencji w funkcje systemu. Oprogramowanie takiego zdarzenia wymaga napisania kilkudziesięciu linii kodu, a dzięki .NET zadanie to możemy zrealizować wprowadzając kilka linijek instrukcji. Dla kompilatora nie ma to większego znaczenia, czy korzysta z "gotowców" zaimplementowanych w platformie, czy też tłumaczy instrukcje programisty. Natomiast dla użytkownika takiego programu, czy też programisty tworzącego aplikację ma to ogromne znaczenie. Dzięki .NET Framework zrealizowanie wielu funkcji staje się prostsze, szybsze i zapewne bardziej optymalne. Natomiast odbiorca otrzymuje program, który charakteryzuje się większą stabilnością, wydajnością oraz mniejszym zużyciem zasobów sprzętowych.

Jaką wersję zainstalować?

Wybór wersji jest uzależniony jedynie od wymagań oprogramowania. Przykładowo starsza aplikacja do poprawnej pracy wymaga obecności .NET Framework 1.0, natomiast nowsza .NET Framework 3.0. To, jaką wersję musimy zainstalować, uwarunkowane jest przez programistę, który tworzył aplikację w oparciu o jedną z dostępnych platform .NET. Dotychczas opublikowane zostały następujące edycje:

  • na komputery typu desktop:
    • .NET Framework 1.0 (udostępniona 01.2002),
    • .NET Framework 1.1 (udostępniona 04.2003),
    • .NET Framework 2.0 (udostępniona 11.2005),
    • .NET Framework 3.0 (udostępniona 11.2006),
    • .NET Framework 3.5 (udostępniona 11.2007).
  • na urządzenia typu PocketPC:
    • .NET Compact Framework 1.0,
    • .NET Compact Framework 2.0,
    • .NET Compact Framework 3.5.

Według zapewnień Microsoftu każda następna wersja kompatybilna jest z poprzednimi. Oznacza to, że jeżeli mamy zainstalowaną aplikację wymagającą .NET Framework 1.1 oraz posiadamy .NET Framework 2.0, wspomniany program będzie prawidłowo funkcjonował. W praktyce jednak jest inaczej. Zdarza się niekiedy, że pomimo posiadania najnowszej wersji platformy, program wymagający starszej nie będzie prawidłowo działał. Pomimo, że każda następna edycja bibliotek zawiera wszystko co poprzednie, zdarzają się przypadki niekompatybilności. Z tego też powodu zmuszeni jesteśmy posiadać na dysku różne wersje - wymagane przez poszczególne oprogramowanie. Wiąże sie to oczywiście z większym zapotrzebowaniem na przestrzeń dyskową, jednakże Microsoft obiecuje, że w kolejnej odsłonie (.NET Framework 4.0) problemy ze wsteczną kompatybilnością zostaną zażegnane.

Poza wymienionymi wersjami pakietów .NET, co pewien czas Microsoft za pośrednictwem usługi Windows Update udostępnia aktualizacje w postaci dodatków Service Pack. Jeżeli zatem mamy włączone automatyczne aktualizacje, na pewno będziemy mieli zawsze aktualną wersję bibliotek Framework.

Po co zatem tyle wersji?

Odpowiedź jest prosta - po to, aby całe posiadane oprogramowanie poprawnie działało. Mówiąc dokładniej, każda wydawana wersja wprowadza wiele zmian w strefę programowania, wyznaczając tym samym nowe trendy w tworzonych aplikacjach. Natomiast starsze programy, pisane w oparciu o pierwsze edycje pakietu .NET Framework w dużej części przypadków nie będą obsługiwane przez nowsze biblioteki .NET. Jeżeli zatem spotkaliśmy się z kłopotami związanymi z brakiem pakietu Framework, rozwiązaniem będzie doinstalowanie pozostałych edycji, tych których nie posiadamy. Zapewni to pełną kompatybilność z oprogramowaniem tworzonym w oparciu o .NET Framework.
W tym miejscu warto jeszcze dodać, że edycje Compact przeznaczone na urządzenia pracujące pod kontrolą systemów Windows Mobile nie posiadają problemu kompatybilności. Jeżeli na PocketPC zainstalujemy platformę .NET Compack Framework 2.0 oraz program wymagający pierwszej edycji, zapewne nie pojawią się problemy z jej uruchomieniem. Oczywiście zdarzają się wyjątki i dlatego też zmuszeni będziemy doinstalować poprzednią wersję.

Podsumowując

Zbierając w całość wszystkie przedstawione informacje, można wywnioskować, że pakiety .NET Framework to nieodłączna część oprogramowania, która na większości komputerów z systemem Windows jest dostępna. Duża część aplikacji nadal wymaga starszych wydań z przed kilku lat, zaś nowsze będą prawidłowo działać dopiero wtedy, kiedy zainstalujemy jedną z ostatnich wersji .NET. Dlatego jeśli nie chcemy mieć problemów z korzystaniem z programów, zachowajmy obecnie zainstalowane pakiety .NET Framework.

Pakiety, aktualizacje i service packi .NET Framework znajdują się w dziale Uaktualnienia - .NET w portalu CentrumXP.pl.

Zobacz również

Komentarze

Niestety autor nie wyjaśnił "po co tyle wersji".
 
Oczywistym jest, że "po to, żeby wszystko działało" - przydałoby się jakieś głębsze wyjaśnienie, skoro to pytanie jest zadane w tytule artykułu.

Kocureq, 28 grudnia 2008, 01:50
.NET jest po to, aby w C++ i VB dało się napisać coś sensownego pod Windows nie pisząc rzeczy zbędnych, a także po to, żeby programiści tacy jak w firmie M. nie musieli znać jak wywołuje się obiekty samego systemu :)
Maciej Wojciechowski, 6 stycznia 2009, 18:34
Czy jeżeli jakiś program pracuję na framework 1.1 to jeżeli zainstaluję jakikolwiek program który będzie potrzebował wyszej wersji np framework 3 to czy tem program poprzedni bedzie funkcjonował poprawie??
 

Newans, 10 marca 2009, 13:12
Oczywiście - cała "zabawa" polega na tym. że pewne dane (pliki użytkowe) oraz zapytania o licencje dla programów (użytkowych), po prostu są wysyłane na servery Microsoft"u i po sprawdzeniu, że nie ma licencji na dany program (np. MobilEdit), dane te (pliki użytkowe które są własnością użytkownika!) przechowywane są na server"ach Mocrosoft"u (!) do czasu "wykupu" tej licencji ...
docent, 15 września 2009, 01:00
Czy on jest  bezpieczny?
Wsza, 7 grudnia 2009, 19:20
mam to wszystko i komputer dziala jak ATARI co za scheisse
podludz, 28 kwietnia 2013, 12:03
Po wszystkimi w/w funkcjami spełnia jeszcze jedną ,inwigilacja użytkownika.
kazio, 3 marca 2014, 17:40
Ja tej kuwety nie ogarniam. Po włączeniu komputera ukazuje mi się komunikat: "Aby uruchomić tę aplikację najpierw trzeba zainstalować jedną z następujących wersji platformy.NET Framework v.4.0.30319 Skontaktuj się z wydawcą aplikacji aby dowiedzieć się jak uzyskać odpowiednią wersje platformy .NET Framework" Co praktycznie mam zrobić. Jak skontaktować się z tm wydawcą? Proszę o pomoc!!!!
Ryszard Zalas, 13 czerwca 2014, 20:14
Wchodzisz na: http://www.microsoft.com/pl-pl/download/details.aspx?id=30653 pobierasz, instalujesz i na tym kontakt z wydawcą się kończy a soft powinien działać. Pozdrawiam.
crush00, 11 września 2014, 17:42
Mnie ten cały dot net też wkurza. Trafiłem na wiele drobnych aplikacji wielkości max. kilku megabajtów które wymagają do działania np. dot net 3.5 a ten zajmuje 230MB. Uważam za bezsens aby instalować kilkaset razy większy pakiet tylko po to aby jakaś drobna funkcja w małej aplikacji działała. Już lepiej poszukać zamiennika aplikacji która robi to samo a nie potrzebuje żadnego dot netu. Przykładem takiej aplikacji jest Xor MIDI Control (http://java.xor.sk/?en=1&x=xor_midi_control). Aplikacja nie zajmuje nawet jednego megabajta a trzeba zainstalować około 230MB aby działała.
Max, 17 września 2014, 17:38

Dodaj swój komentarz

Zasady publikacji komentarzyZasady publikacji komentarzy

Redakcja CentrumXP.pl nie odpowiada za treść komentarzy publikowanych na stronach Portalu
i zastrzega sobie prawo do usuwania wypowiedzi, które:

  • zawierają słowa wulgarne, obraźliwe, prowokujące i inne naruszające dobre obyczaje;
  • są jedynie próbami reklamowania stron internetowych (spamowanie poprzez umieszczanie linków);
  • przyczyniają się do złamania prawa bądź warunków licencyjnych oprogramowania (cracki, seriale, torrenty itp.);
  • zawierają dane osobowe, teleadresowe, adresy mailowe lub numery GG;
  • merytorycznie nie wnoszą nic do dyskusji lub nie mają związku z tematem komentowanego newsa, artykułu bądź pliku.

Autor:

Komentarz:

Dodaj komentarz